Stawki VAT w gastronomii – 5%, 8% i 23% w 2026 roku

STAN PRAWNY: 26 SIERPNIA 2026 r.

Stawki VAT w gastronomii zależą przede wszystkim od rodzaju sprzedawanego produktu lub wykonywanej czynności oraz jej właściwej klasyfikacji. W restauracjach, barach, kawiarniach i innych lokalach gastronomicznych można spotkać stawki 5%, 8% i 23% VAT. Dlatego samo stwierdzenie, że posiłek jest sprzedawany na miejscu albo na wynos, nie wystarcza do prawidłowego ustalenia podatku.

W praktyce trzeba najpierw ustalić, czy dana sprzedaż mieści się w PKWiU 56, czy dotyczy towaru klasyfikowanego według CN. Następnie należy sprawdzić ustawowe wyjątki, na przykład dotyczące niektórych napojów.

W tym poradniku wyjaśniamy, kiedy w gastronomii może mieć zastosowanie VAT 5%, 8% albo 23%. Omawiamy również jedzenie w restauracji, sprzedaż na wynos i dostawę oraz wskazujemy, co zrobić, gdy właściwa stawka nie jest oczywista.

Jakie stawki VAT obowiązują w gastronomii w 2026 roku?

W gastronomii najczęściej spotykane są stawki 5%, 8% i 23% VAT. Nie można jednak przypisać ich wyłącznie na podstawie tego, czy klient spożywa posiłek w lokalu, odbiera go na wynos czy zamawia z dostawą. O właściwej stawce decydują przede wszystkim rodzaj sprzedawanego produktu lub wykonywanej czynności, jej klasyfikacja oraz określone w ustawie o VAT wyjątki.

8% VAT w gastronomii

Stawka 8% VAT ma szczególne znaczenie dla restauracji, barów, kawiarni i innych punktów gastronomicznych. Ustawa przewiduje ją dla dostaw towarów i usług mieszczących się w PKWiU 56 – usługi związane z wyżywieniem. Jednocześnie wskazuje konkretne wyjątki od tej zasady.

Dlatego 8% VAT nie dotyczy wyłącznie posiłków spożywanych przy stoliku. Sam sposób odbioru zamówienia nie przesądza jeszcze o stawce podatku.

5% VAT w gastronomii

Stawka 5% VAT może dotyczyć określonych produktów spożywczych z załącznika nr 10 do ustawy o VAT. Przepisy wyłączają jednak z tej preferencji czynności mieszczące się w PKWiU 56.

Nie działa więc ogólna zasada „jedzenie na wynos = 5% VAT”. Przy sprzedaży na wynos lub z dostawą trzeba najpierw ustalić charakter i klasyfikację transakcji.

23% VAT w gastronomii

Stawkę 23% VAT stosuje się wtedy, gdy dany produkt lub czynność nie korzysta ze stawki obniżonej. Dotyczy to również części ustawowych wyjątków występujących w gastronomii.

Szczególnej uwagi wymagają m.in. określone napoje oraz niektóre posiłki objęte wyłączeniami. Nie można więc zakładać, że każda sprzedaż gastronomiczna korzysta z 8% lub 5% VAT.

Od kiedy obowiązują obecne zasady VAT w gastronomii?

Istotna zmiana zasad ustalania stawek VAT nastąpiła 1 lipca 2020 roku. Wtedy zaczęła obowiązywać tzw. nowa matryca stawek VAT.

Reforma zmieniła przede wszystkim sposób klasyfikowania towarów i usług. Towary identyfikuje się zasadniczo według Nomenklatury scalonej (CN), a usługi według PKWiU 2015.

Dla gastronomii szczególne znaczenie ma PKWiU 56 – usługi związane z wyżywieniem. Ustawa przewiduje dla tego grupowania odrębne zasady ustalania stawki VAT.

Zmiany z 2020 roku nie wprowadziły zasady „na miejscu 8%, na wynos 5%”. Taki sposób ustalania VAT jest zbyt dużym uproszczeniem.

Usługa gastronomiczna a VAT – czym różni się od dostawy towaru?

Przy rozliczaniu VAT w gastronomii warto odróżnić usługę restauracyjną lub cateringową od dostawy towaru. Samo to rozróżnienie nie wystarcza jednak do ustalenia stawki VAT.

Trzeba również określić właściwą klasyfikację świadczenia. Szczególne znaczenie ma tutaj PKWiU 56 – usługi związane z wyżywieniem oraz ustawowe wyłączenia dotyczące tego grupowania.

Kiedy mamy do czynienia z usługą restauracyjną?

Usługa restauracyjna obejmuje nie tylko dostarczenie klientowi jedzenia lub napoju. Towarzyszą jej również usługi, które umożliwiają bezpośrednie spożycie posiłku.

Przy ocenie mogą mieć znaczenie między innymi:

• obsługa kelnerska,
• przyjmowanie i przekazywanie zamówienia do kuchni,
• podanie posiłku do stolika,
• udostępnienie miejsca do konsumpcji,
• zastawa stołowa i sztućce,
• sprzątanie po zakończeniu posiłku,
• dostęp do infrastruktury lokalu związanej z konsumpcją.

Samo ustawienie stolików i krzeseł nie przesądza jeszcze o uznaniu sprzedaży za usługę restauracyjną. Trzeba ocenić całokształt świadczenia i znaczenie usług dodatkowych dla klienta.

Kiedy sprzedaż jedzenia może być dostawą towaru?

Jeżeli klient otrzymuje przede wszystkim gotowy produkt spożywczy, transakcja może mieć charakter dostawy towaru. Znaczenie ma przy tym zakres usług wspomagających jego bezpośrednią konsumpcję.

Typowym przykładem może być wydanie przygotowanego posiłku w opakowaniu do zabrania bez korzystania z obsługi restauracyjnej. Także dostarczenie jedzenia pod wskazany adres nie staje się tylko z tego powodu usługą cateringową.

Nie oznacza to jednak, że taki posiłek automatycznie podlega stawce 5% VAT.

Dlaczego „na miejscu = 8%, na wynos = 5%” jest błędnym uproszczeniem?

Samo ustalenie, czy transakcja jest dostawą towaru czy świadczeniem usługi, nie wystarcza do wyboru stawki podatku.

Ustawa przewiduje 8% VAT dla dostaw towarów i usług mieszczących się w PKWiU 56, z określonymi wyjątkami. Z kolei 5% VAT może dotyczyć określonych towarów z załącznika nr 10 do ustawy.

Dlatego sam sposób wydania zamówienia nie powinien być jedynym kryterium ustalania stawki VAT.

Jak prawidłowo rozliczać VAT w gastronomii?

Prawidłowe rozliczanie VAT zaczyna się od ustalenia właściwej stawki dla produktów i usług. Dopiero później należy odwzorować te zasady w systemie sprzedażowym.

1. Ustal stawkę VAT dla produktów i sposobów sprzedaży

Najpierw określ produkty i rodzaje sprzedaży występujące w lokalu. Następnie ustal dla nich właściwą klasyfikację i stawkę VAT. Dopiero na tej podstawie skonfiguruj odpowiednie stawki w systemie sprzedażowym.

2. Skonfiguruj właściwe stawki w systemie POS

Po ustaleniu stawek przypisz je do odpowiednich produktów lub wariantów sprzedaży w systemie POS dla gastronomii.

System zastosuje wtedy wcześniej skonfigurowaną stawkę dla danego produktu lub rodzaju transakcji. Ogranicza to ryzyko pomyłki podczas obsługi zamówienia.

POS nie ustala jednak samodzielnie, jaka stawka VAT jest zgodna z przepisami. Dlatego konfiguracja systemu musi wynikać z wcześniejszej klasyfikacji produktów i usług.

3. Dokumentuj przyjęte zasady i regularnie je weryfikuj

Warto zachować informacje, na podstawie których ustalono stawki VAT dla poszczególnych pozycji sprzedażowych. Ma to szczególne znaczenie przy rozbudowanym menu, zestawach, napojach, sprzedaży na wynos i dostawach.

Stawki warto ponownie sprawdzić po zmianie:

• receptury lub składu produktu,
• sposobu sprzedaży,
• asortymentu,
• przepisów dotyczących VAT,
• klasyfikacji produktu lub usługi.

W bardziej złożonych przypadkach warto skonsultować się z księgowym lub doradcą podatkowym. Jeżeli nadal pozostają wątpliwości dotyczące klasyfikacji lub stawki, można rozważyć wystąpienie o WIS.

Jak sprawdzić właściwą stawkę VAT? PKWiU, CN i WIS

Ustalenie właściwej stawki VAT w gastronomii nie powinno opierać się wyłącznie na prostej tabeli produktów. W zależności od rodzaju sprzedaży znaczenie mogą mieć PKWiU 2015, Nomenklatura scalona (CN), ustawa o VAT oraz Wiążące Informacje Stawkowe (WIS).

PKWiU 56 – usługi związane z wyżywieniem

Dla gastronomii szczególne znaczenie ma PKWiU 56 – Usługi związane z wyżywieniem. Obejmuje ono m.in. usługi restauracji, placówek gastronomicznych oraz przygotowywanie posiłków do bezpośredniej konsumpcji.

PKWiU 56 może obejmować również posiłki na wynos oraz sprzedaż z dostawą. Dlatego sam sposób odbioru zamówienia nie przesądza o klasyfikacji.

CN – klasyfikacja towarów

W przypadku towarów istotna może być Nomenklatura scalona (CN). Do kodów CN odwołują się m.in. załączniki do ustawy o VAT określające towary objęte stawkami obniżonymi.

Na klasyfikację mogą wpływać między innymi:

• skład produktu,
• sposób przygotowania,
• postać produktu,
• przeznaczenie,
• udział określonych składników.

Dlatego dwa podobne produkty nie zawsze muszą mieć taką samą klasyfikację dla celów VAT.

Jeżeli chcesz sprawdzić, jakie stawki dotyczą konkretnych produktów spożywczych oraz jak klasyfikacja CN wpływa na VAT, zobacz poradnik VAT na żywność.

Sprawdź opublikowane Wiążące Informacje Stawkowe

Pomocnym źródłem są opublikowane Wiążące Informacje Stawkowe. Można je wyszukiwać w systemie EUREKA według frazy, rodzaju dokumentu lub klasyfikacji.

WIS dotycząca podobnego produktu może pomóc zrozumieć sposób klasyfikacji stosowany przez organy podatkowe. Trzeba jednak dokładnie porównać stan faktyczny, skład produktu i sposób sprzedaży.

Kiedy wystąpić o własną WIS?

Jeśli klasyfikacja lub stawka nadal budzi wątpliwości, przedsiębiorca może wystąpić o własną WIS. Dyrektor KIS wydaje ją dla konkretnego towaru, usługi albo świadczenia kompleksowego.

WIS może wskazać właściwą klasyfikację i stawkę VAT. Warto rozważyć ją szczególnie przy nietypowych produktach, nowych recepturach, zestawach lub niejednoznacznym sposobie sprzedaży.

VAT na miejscu, na wynos i z dostawą – co naprawdę ma znaczenie?

Sposób realizacji zamówienia może wpływać na ocenę sprzedaży, ale nie wyznacza samodzielnie stawki VAT. Dlatego nie można stosować prostej zasady „na miejscu 8%, na wynos 5%”.

VAT na jedzenie w restauracji

Posiłki przygotowywane i podawane w restauracji często mieszczą się w PKWiU 56 – usługi związane z wyżywieniem. W takim przypadku punktem wyjścia jest stawka 8% VAT, z uwzględnieniem ustawowych wyjątków.

Osobnej analizy mogą wymagać m.in. napoje i inne produkty objęte szczególnymi zasadami. Dlatego pozycje na jednym rachunku nie zawsze muszą mieć taką samą stawkę.

VAT na jedzenie na wynos

Sprzedaż na wynos nie oznacza automatycznie 5% VAT.

PKWiU 56 może obejmować również posiłki przygotowane do bezpośredniej konsumpcji i wydawane na wynos. Dlatego trzeba najpierw ustalić właściwą klasyfikację konkretnej sprzedaży.

Samo zapakowanie produktu do pudełka lub torby nie przesądza o zmianie stawki VAT.

VAT na jedzenie z dostawą

Podobna zasada dotyczy dostawy posiłku pod adres klienta. Dowóz nie powoduje automatycznie zastosowania 5% VAT.

Trzeba ustalić charakter świadczenia i klasyfikację posiłku. Osobnej analizy może wymagać również opłata za dostawę, jeżeli występuje jako odrębny element sprzedaży.

Czy podobne posiłki mogą mieć różną stawkę VAT?

Tak. Pozornie podobne posiłki mogą być opodatkowane inaczej, jeżeli różni się ich klasyfikacja, skład albo charakter sprzedaży. Sam sposób odbioru zamówienia nie powoduje jednak automatycznej zmiany stawki VAT.

Dlatego w systemie sprzedażowym nie należy mechanicznie przypisywać:

• 8% VAT do wszystkich zamówień na miejscu,
• 5% VAT do wszystkich zamówień na wynos,
• 5% VAT do wszystkich zamówień z dostawą.

Najpierw trzeba ustalić właściwą stawkę dla konkretnej sprzedaży. Dopiero później warto odwzorować te zasady w systemie POS.

Napoje jako wyjątek przy ustalaniu VAT w gastronomii

Napoje wymagają w gastronomii osobnej analizy. Art. 41 ust. 12f ustawy o VAT wyłącza z preferencji dla PKWiU 56 napoje inne niż wymienione w załącznikach nr 3 i 10 albo w przepisach wykonawczych. Wyłączenie obejmuje również ich przygotowanie i podanie.

Dlatego zasada „napoje w gastronomii = 23% VAT” jest zbyt dużym uproszczeniem. Znaczenie mają rodzaj napoju, jego skład, klasyfikacja oraz charakter sprzedaży.

Kawa i herbata

Typowa kawa i herbata co do zasady nie należą do napojów objętych preferencją przewidzianą dla PKWiU 56. W takich przypadkach najczęściej zastosowanie ma 23% VAT.

Nie można jednak przenosić tej zasady na wszystkie napoje bezalkoholowe.

Kiedy napój może korzystać z niższej stawki VAT?

Załącznik nr 10 do ustawy obejmuje m.in. określone napoje z pozycji CN 2202. Należą do nich w szczególności:

• niektóre napoje mleczne, takie jak jogurty, maślanki, kefiry i określone produkty mleczne – z wyłączeniem produktów zawierających kawę lub jej ekstrakty,
• napoje bezalkoholowe, w których udział masowy soku owocowego, warzywnego lub owocowo-warzywnego wynosi co najmniej 20% składu surowcowego,
• określone napoje na bazie soi, orzechów, zbóż lub nasion, jeżeli spełniają warunki wskazane w ustawie.

W przypadku sprzedaży takiego napoju jako odpowiednio sklasyfikowanego towaru możliwe jest zastosowanie 5% VAT. Jeżeli natomiast sprzedaż mieści się w PKWiU 56, napój wymieniony w przepisach może nie podlegać wyłączeniu z preferencji właściwej dla tego grupowania.

Dlatego sam fakt, że produkt jest sokiem, lemoniadą, napojem mlecznym albo roślinnym, nie wystarcza do wskazania stawki VAT.

Czy napój w zestawie z posiłkiem przejmuje stawkę dania?

Nie. Samo dodanie napoju do zestawu obiadowego nie powoduje automatycznie zastosowania stawki właściwej dla posiłku. Trzeba uwzględnić zasady dotyczące konkretnego napoju oraz charakter całej sprzedaży. Dotyczy to m.in. zestawów takich jak burger z napojem, pizza z napojem czy lunch z kawą.

Napoje alkoholowe sprzedawane w gastronomii co do zasady podlegają stawce 23% VAT. Również w ich przypadku należy jednak brać pod uwagę klasyfikację konkretnego produktu.

Szczegółowe zasady dotyczące kawy, herbaty, soków, lemoniad, napojów mlecznych, roślinnych i alkoholowych omawiamy w poradniku VAT na napoje w gastronomii.

Przykłady stawek VAT w gastronomii – jak analizować konkretne zamówienia?

W gastronomii nie da się stworzyć bezpiecznej listy w rodzaju „pizza – 8%, kanapka – 5%, kawa – 23%”, która byłaby prawidłowa w każdej sytuacji. O stawce decydują charakter sprzedaży, klasyfikacja produktu lub świadczenia oraz ustawowe wyjątki.

Poniższe przykłady pokazują więc sposób analizy, a nie gotowe stawki przypisane do nazw dań.

Jaki VAT na jedzenie w restauracji?

Jeżeli sprzedaż mieści się w PKWiU 56 – usługi związane z wyżywieniem, punktem wyjścia jest co do zasady stawka 8% VAT. Trzeba jednak sprawdzić, czy konkretna sprzedaż nie podlega jednemu z ustawowych wyłączeń.

Dlatego nawet w ramach jednego zamówienia mogą pojawić się różne stawki VAT. Dotyczy to szczególnie zestawów zawierających napoje albo produkty objęte wyjątkami.

Jaki VAT na pizzę?

Nie ma jednej stawki VAT przypisanej do każdej sprzedaży pizzy. Sama nazwa produktu nie wystarcza do wskazania prawidłowej stawki.

Jeżeli sprzedaż pizzy mieści się w PKWiU 56, należy zastosować zasady właściwe dla tego grupowania i sprawdzić ustawowe wyłączenia. Jeżeli natomiast przedmiotem sprzedaży jest odrębny towar, znaczenie może mieć jego klasyfikacja według CN.

Dlatego reguła „pizza w lokalu 8%, pizza na wynos 5%” jest nieprawidłowym uproszczeniem.

Dlaczego podobne dania mogą mieć różny VAT?

Aktualne Wiążące Informacje Stawkowe pokazują, że konkretne towary spożywcze mogą korzystać ze stawki 5%, jeżeli spełniają warunki odpowiedniej pozycji CN i załącznika nr 10. Z kolei sprzedaż klasyfikowana w PKWiU 56 może podlegać stawce 8% albo – gdy działa ustawowe wyłączenie – 23%.

Dlatego o stawce nie decyduje potoczna nazwa dania, lecz konkretna klasyfikacja i warunki jego sprzedaży.

Zestawy w gastronomii a VAT – czy cały zestaw ma jedną stawkę?

Restauracje często sprzedają razem kilka produktów, np. burgera z frytkami i napojem, pizzę z napojem albo lunch z kawą. Sam fakt umieszczenia ich w menu jako jednego zestawu i ustalenia wspólnej ceny nie przesądza o sposobie rozliczenia VAT.

Najpierw trzeba ustalić, czy dla celów VAT poszczególne elementy stanowią odrębne świadczenia, czy tworzą jedno świadczenie kompleksowe.

Kiedy zestaw może być świadczeniem kompleksowym?

O świadczeniu kompleksowym można mówić wtedy, gdy jego elementy są ze sobą tak ściśle związane, że z gospodarczego punktu widzenia tworzą jedno świadczenie. Nie powinno się ich wówczas sztucznie rozdzielać.

Przy ocenie znaczenie mają m.in.:

• gospodarczy cel transakcji,
• sposób powiązania poszczególnych elementów,
• możliwość wskazania świadczenia głównego i elementów pomocniczych,
• to, czy poszczególne elementy mają dla klienta samodzielną wartość.

Sama nazwa „zestaw”, wspólna cena lub rabat nie wystarczają, aby uznać sprzedaż za świadczenie kompleksowe.

Burger, frytki i napój – czy wszystko ma ten sam VAT?

Nie należy zakładać, że wszystkie elementy zestawu automatycznie podlegają jednej stawce VAT.

Szczególne znaczenie mają napoje. Nawet jeśli sprzedaż tworzy jedno świadczenie kompleksowe mieszczące się w PKWiU 56, art. 41 ust. 12f przewiduje wyłączenia dotyczące określonych napojów.

Dlatego część świadczenia dotycząca posiłku może korzystać ze stawki 8% VAT, podczas gdy określony napój będzie opodatkowany stawką 23%.

Jedna cena zestawu nie oznacza jednej stawki VAT

Sposób prezentacji zestawu w menu nie rozstrzyga o jego opodatkowaniu. Najpierw trzeba określić charakter świadczenia, a następnie sprawdzić, czy przepisy nie przewidują szczególnych zasad dla któregoś z jego elementów.

Jeżeli zestaw obejmuje elementy opodatkowane różnymi stawkami, należy prawidłowo odwzorować to również w systemie sprzedażowym.

W przypadku nietypowych lub bardziej złożonych zestawów warto rozważyć wystąpienie o Wiążącą Informację Stawkową.

VAT w cateringu – czym różni się od dostawy jedzenia?

Dla celów VAT usługa cateringowa nie jest tym samym co samo dostarczenie jedzenia. Catering obejmuje żywność lub napoje wraz z usługami wspomagającymi ich bezpośrednie spożycie, świadczonymi poza lokalem usługodawcy.

Samo przygotowanie i dostarczenie posiłku, nawet z transportem, nie wystarcza do uznania sprzedaży za usługę cateringową w tym znaczeniu. Nie oznacza to jednak automatycznie zastosowania stawki 5% VAT.

Jeżeli dana sprzedaż mieści się w PKWiU 56 – usługi związane z wyżywieniem, co do zasady zastosowanie ma stawka 8% VAT. Trzeba jednak uwzględnić ustawowe wyłączenia, w szczególności dotyczące określonych napojów i posiłków.

Szczegółowo zasady rozliczania takich świadczeń omawiamy w poradniku VAT w cateringu.

Stawka VAT przy sprzedaży a prawo do odliczenia – to dwa różne zagadnienia

Czynny podatnik VAT może co do zasady odliczyć podatek od zakupów związanych ze sprzedażą opodatkowaną. W restauracji może to dotyczyć m.in. produktów spożywczych, wyposażenia kuchni, najmu, mediów, reklamy czy oprogramowania, jeżeli spełnione są warunki odliczenia.

Trzeba jednak pamiętać o ustawowych ograniczeniach. Art. 88 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT co do zasady wyłącza możliwość odliczenia podatku od nabywanych usług gastronomicznych. Wyjątek dotyczy m.in. gotowych posiłków kupowanych dla pasażerów przez podatników świadczących usługi przewozu osób.

Zakaz ten nie oznacza jednak, że restauracja nie może odliczyć VAT od produktów spożywczych kupowanych do przygotowania własnych dań. Osobno należy również oceniać usługi cateringowe, których nie należy automatycznie utożsamiać z usługami gastronomicznymi objętymi tym wyłączeniem.

Szczegółowo zasady, ograniczenia i przykładowe wydatki omawiamy w poradniku Odliczanie VAT w restauracji.

Najczęstsze błędy przy ustalaniu VAT w gastronomii

Błędy w stawkach VAT często wynikają z prostych reguł stosowanych bez sprawdzenia klasyfikacji konkretnej sprzedaży. W gastronomii szczególnie warto uważać na poniższe sytuacje.

1. Przyjmowanie, że na miejscu zawsze jest 8%, a na wynos 5%

Sposób odbioru zamówienia nie przesądza samodzielnie o stawce VAT. Sprzedaż posiłku na wynos lub z dostawą może nadal mieścić się w PKWiU 56 – usługi związane z wyżywieniem.

Dlatego przed wyborem stawki trzeba ustalić charakter i właściwą klasyfikację sprzedaży.

2. Stosowanie 5% do każdego produktu spożywczego sprzedawanego jako towar

Stawka 5% VAT nie przysługuje automatycznie każdemu produktowi spożywczemu. Trzeba sprawdzić jego klasyfikację CN oraz to, czy znajduje się w odpowiedniej pozycji załącznika nr 10 do ustawy o VAT.

Dodatkowo preferencji tej nie stosuje się na tej podstawie do czynności klasyfikowanych w PKWiU 56.

3. Stosowanie 23% do wszystkich napojów

Wiele napojów, w tym typowa kawa i herbata, podlega w gastronomii stawce 23%. Nie oznacza to jednak, że taką stawkę należy stosować do każdego napoju bezalkoholowego.

Ustawa przewiduje preferencje dla określonych napojów, jeżeli spełniają wskazane warunki dotyczące m.in. rodzaju i składu produktu.

4. Stosowanie jednej stawki do całego zestawu

Jedna nazwa i jedna cena zestawu nie przesądzają o jednej stawce VAT. Najpierw trzeba ustalić, czy jego elementy tworzą jedno świadczenie kompleksowe, czy kilka odrębnych świadczeń.

Nawet przy świadczeniu kompleksowym trzeba uwzględnić szczególne wyłączenia przewidziane w ustawie, np. dotyczące określonych napojów.

5. Traktowanie każdego dowozu jako sprzedaży z 5% VAT

Dostarczenie jedzenia pod adres klienta nie powoduje automatycznie zastosowania stawki 5%. Trzeba ustalić charakter świadczenia, jego klasyfikację oraz ewentualne ustawowe wyłączenia.

Sama dostawa posiłków nie oznacza również automatycznie świadczenia usługi cateringowej.

6. Przypisywanie stawki wyłącznie na podstawie nazwy dania

Nie można przyjąć, że każda pizza, kanapka, deser czy porcja sushi ma zawsze tę samą stawkę VAT. Znaczenie mogą mieć klasyfikacja PKWiU lub CN, skład produktu oraz szczególne wyłączenia przewidziane w ustawie.

Dlatego podobnie nazwane produkty nie zawsze muszą być opodatkowane identycznie.

7. Pozostawienie niezweryfikowanych stawek w systemie sprzedażowym

POS stosuje stawki przypisane wcześniej do produktów i rodzajów sprzedaży. Nie weryfikuje samodzielnie, czy konfiguracja jest zgodna z aktualnymi przepisami.

Stawki warto więc ponownie sprawdzić po zmianie receptury, asortymentu lub sposobu sprzedaży. W przypadkach niejednoznacznych pomocne mogą być aktualne WIS albo własna Wiążąca Informacja Stawkowa.

FAQ – najczęstsze pytania o VAT w gastronomii

Podsumowanie – jak ustalać stawki VAT w gastronomii?

W gastronomii najczęściej występują stawki 5%, 8% i 23% VAT. Nie można jednak ustalać ich wyłącznie na podstawie miejsca konsumpcji, sposobu odbioru zamówienia albo nazwy dania.

W praktyce trzeba pamiętać, że:

• dla sprzedaży mieszczącej się w PKWiU 56 – usługi związane z wyżywieniem punktem wyjścia jest co do zasady stawka 8% VAT, ale trzeba sprawdzić ustawowe wyłączenia,
• stawka 5% VAT może dotyczyć określonych towarów wymienionych w załączniku nr 10 do ustawy o VAT,
• stawkę 23% VAT stosuje się m.in. wtedy, gdy sprzedaż nie korzysta z preferencji albo działa jedno z ustawowych wyłączeń,
• sprzedaż na wynos i z dostawą nie oznacza automatycznie 5% VAT,
• napoje, zestawy i catering mogą wymagać dodatkowej analizy,
• sama nazwa produktu, np. pizza, kawa czy gotowe danie, nie przesądza o właściwej stawce.

Jeżeli stawka nie jest oczywista, należy sprawdzić klasyfikację PKWiU lub CN, aktualne przepisy i opublikowane Wiążące Informacje Stawkowe. W bardziej złożonych przypadkach można również wystąpić o własną WIS.

Po ustaleniu właściwych stawek należy poprawnie skonfigurować je w systemie sprzedażowym. POS może wtedy automatycznie stosować wcześniej przypisane zasady podczas obsługi zamówień.